Çanakkale Gezi Rehberi

Kitap

Ay Tepe

Yaklaşık olarak 44 metre yüksekliğinde küçük bir tepedir. Gözcü Baba Tepesi’nin 300 metre kadar kuzeybatısında yer alır. Bazı haritalarda “Ak Tepe” olarak da tanımlanmıştır.

Tekke Koyu’na 25 Nisan 1915 sabahı yönelen İngiliz çıkarma grubunun ilk kademesi, 1. Lancashire Fusiliers Taburu’ndan oluşmaktaydı. Tabur, Anson Taburu’ndan bir takımla takviye edilmişti.

Düşmanın yaklaşık 1250 kişiden oluşan ilk çıkarma kademesine karşılık, Tekke Koyu yamaçlarında mevzilenmiş durumda, yaklaşık 250 mevcutlu bir bölükten oluşan Türk kuvveti bulunmaktaydı. Bu bölük, 26. Alay’ın, 3. Tabur’unun 12’nci Bölük’ü idi. Bu bölük, çıkarmanın başladığı saat 06:00’dan itibaren Tekke Koyu’na hâkim durumdaki mevzilerini başarıyla savunmuştu.

Ancak bir süre sonra, yaklaşık 1 kilometre kuzeyde ve 12’nci Bölük’ün savunma mevzilerinin geri bölgesinde bulunan İkiz Koyu’na (X Sahili) çıkan diğer İngiliz kuvvetleri, sağ yanlarını Tekke Koyu’nun kuzeyindeki Karacaoğlan Tepesi üzerindeki Türk mevzilerine yönelttiler. İkiz Koyu istikametinden bu bölgeye doğru yönelen İngiliz baskısı yoğunlaşmaya başladığı andan itibaren 12. Bölük’ün sağ kanadı tamamen kuşatılma tehlikesi altında kaldı.

12. Bölük’ün sağ kanadını oluşturan Karacaoğlan Tepesi’ndeki takımın tamamen imha tehlikesi bulunduğu anlaşılınca, bölük komutanı düşmana kuvvet kaptırmamak amacıyla, saat 11:00 civarında bölüğünü gruplar halinde Ay Tepe istikametinde geri çekmeye başladı.

Geri çekilen 12. Bölük’ten, 40-50 kişilik bir grup Ay Tepe üzerindeki mevzilerde bırakıldı. Ancak Ay Tepe, konumu itibariyle Tekke Koyu sahilini göremiyordu. Bu nedenle Tekke Koyu sahili serbest kaldı ve İngilizler karaya çıkacak birliklerinin bir kısmını buradaki sahile yönlendirdiler. Tekke Koyu sahiline çıkan İngiliz kuvvetleri derinlikte ilerlemeye başlayıp, Gözcü Baba Tepesi istikametine yöneldiklerinde, bu yönde rastladıkları ilk küçük yükseltiyi Ay Tepe sandılar. Bu nedenle Ay Tepe ile Lanchashire Landing Mezarlığı arasındaki bölgede yer alan ve Tekke Koyu’na inilmeden önce, günümüzde üzeri ağaçlarla kaplı, belli belirsiz bir kabartı şeklindeki arazi kesimi, “Sahte Ay Tepe” olarak adlandırılmıştır.

Bir süre sonra da Gözcü Baba Tepesi ile aralarındaki en büyük engel olan Ay Tepe’yi almak için taarruza geçtiler. İki İngiliz taburu tarafından bu küçük tepeye yöneltilen şiddetli taarruzlara rağmen, Ay Tepe inatla savunuldu ve ancak saat 17:40’da düşman tarafından ele geçirilebildi.

Ay Tepe’de Türk askerinin yarattığı destan, ne yazık ki bu alanı ziyaret edenlere pek anlatılmayan ve yâd edilmeyen bir olaydır. Ancak Çanakkale’de filizlenmiş var olma yolundaki Türk inancını şekillendiren seçkin örneklerden biridir.

İçindekiler