Çanakkale Gezi Rehberi

Kitap

Süngü Bayırı’nın kuzey bölümü: Sağda Chatham’s Post, solda Kel Tepe.

Kaba Tepe’den Arıburnu’na doğru gidilirken, yolun sağ yanında kıyıya paralel uzanan ve güneyden kuzeye sürekli yükselen sırt, “Süngü Bayırı” (Haris Ridge) olarak bilinir. “Chatham’s Post” ise Süngü Bayırı’nın Kel Tepe ile birleştiği noktanın güneyinde yer alan, yaklaşık 56 metre rakımlı küçük tepeciğin adıdır. Çanakkale Muharebeleri öncesi veya sonrasında arazinin bu kesimine verilmiş Türkçe bir isim yoktur. Bu tepeye bu ad, Anzaklar tarafından Teğmen W. Chatham’ın anısına verilmiştir.

Muharebeler sırasında bu mevkinin güney yönünde, Süngü Bayırı üzerinde yaklaşık 150 metre daha ilerleyen Anzak siperleri, buradaki bir direnek noktasında son bulmaktaydı. Anzak siperlerinin bir kolu da Chatham’s Post noktasından denize doğru inen yamaçta yer almakta ve sahile kadar ulaşmaktaydı.

Chatham’s Post mevkiini Arıburnu yönünde geçer geçmez, güney yamacı üzerinde bazı haritalarda “Gül Tepe” olarak da tanımlanan, 75 metre rakımlı Kel Tepe yükselir. Bu tepe, Arıburnu Cephesi’nin güney kanadının uç noktasında yer alan, en önemli yükseltidir. Aynı zamanda burası, Anzak Kolordusu’nun Arıburnu kesiminde içine sıkışıp kaldığı üçgen şeklindeki kıyı başı bölgesinin, güneydeki köşesini oluşturur.

Kocaçimen Tepesi’nin güneybatı yönünde ilerleyen yamacının, Kanlı Sırt’ın denize bakan bölümü üzerinden ilerleyerek Kel Tepe’de son bulur. Ancak Kel Tepe üzerinden güney istikametinde, Kaba Tepe’ye doğru uzanan sırt bir süre daha devam eder ve Karayörük Deresi’nin denize döküldüğü noktanın hemen yakınında son bulur. Bu sırtın adı ise Süngü Bayırı’dır.

25 Nisan 1915 sabahı saat 04:30’da Arıburnu sahillerinde Anzak çıkarması başladığında, bu tepe üzerinde 27’nci Alay’ın 2. Tabur’unun Kaba Tepe’de bulunan 7. Bölük’ünden, 70-80 kişilik bir takım bulunmaktaydı.
Asteğmen İsmail Hakkı komutasındaki bu takım, saat 06:30 civarında bölgeye ulaşıp, Kanlı Sırt üzerinden Kel Tepe’ye taarruz eden 3. Avustralya Tugayı’na bağlı 9. Queensland Taburu’nun iki bölüğü ile çatışmaya girmiştir.
Takım, kendi mevcudunun 7-8 katı sayısal üstünlüğe sahip düşmanın taarruzu karşısında Kel Tepe’yi bırakmak zorunda kalmış, ancak düşmanın Kaba Tepe yönündeki ilerlemesini durdurmayı başarmıştır.

İçindekiler