50 Antik Sahil

Kitap

Fotoğraf / Sinan Çakmak

Aydın’ın il sınırlarındaki Didyma, antik dönemde önemli bir kutsal alan ve Apollon kehanet merkezlerinden biriydi. Kalıntıların bulunduğu Didim ilçesi günümüzde önemli bir turizm merkezi. İlçenin uzun sahili ve sığ denizi yerli yabancı çok sayıda turist çekiyor; doğa ve arkeoloji hazinelerini bir arada sunuyor. Antik Didyma’nın Miletos kentiyle deniz bağlantısı vardı. Ziyaretçiler Panormos limanında karaya çıkar ve iki yanı heykellerle süslü kutsal yoldan Didyma’ya ulaşırdı. Kutsal alan İÖ 494’te Persler tarafından yakılıp yıkıldı ama sonraki yıllarda da önemini korudu. Bugün kalıntıları görülen tapınak Perslerden sonra Helenistik dönemde inşa edildi. Günümüzde büyük ilgi gören tapınak aslında hiç bitirilemedi. Yapımına İÖ 300’de başlandı ve inşaat çalışmaları İS 2. yüzyıla kadar sürdü. Daha sonra içine bir kilise ve başka binalar yapıldı. Bizanslılar da tapınağın içine bir garnizon kurdular. Tapınağın kalıntıları arkeologlar ve ziyaretçiler için sadece mimari üslubuyla değil, duvarlarındaki çizimlerle de ilgi çekici. Bu çizimler Didyma Tapınağı’nın planları ve antikçağdan kalan günümüze kalan en eski plan çizimleri. Çarpıcı bir güzelliğe sahip tapınak anıtsal merdivenler üzerinde yükseliyor. Yapı, zengin bezemeleriyle de dikkat çekiyor. Didyma’nın Apollon Tapınağı, Anadolu’daki İon tapınakları arasında en büyük ve zengin olanaydı. Kent kutsal emanetleri, hazineleri, kutsal kuyusu ve kutsal defne korusuyla da tanınırdı. Burada, kalıntıları görülen yapıdan önce arkaik dönemde de bir Apollon Tapınağı yapılmıştı. Bunu izleyen Apollon Tapınağı, onun temelleri üzerinde ve eski kalıntılar kullanılarak inşa edildi. Didyma’nın her zaman kadın olan kâhinine danışanlardan biri de Lydia Kralı Kroisos’tu. Büyük İskender İÖ 334’te Miletos’u aldıktan sonra kehanet merkezinin yönetimini Miletoslulara verdi. Miletos kâhini de İÖ 331’de Büyük İskender’i “Zeus’un oğlu” ilan etti. Antik dönemin önemli kehanet merkezlerinden Didyma büyük şenlikleriyle de ünlüydü. Didim günümüzde büyük bir yerleşim görünümünde ama antik hazinelerini büyük ölçüde koruyor ve arkeolojik çalışmalar hâlâ sürüyor.

İçindekiler