Zonguldak'ta, deniz kenarında kurulu bulunan Çatalağzı Termik
Santrali'nden her gün denize boşaltılan yaklaşık 2 bin 500 ton kül,
poyrazla birlikte sahil ve plajlara kadar ulaşarak denizin rengini
değiştirdi. Denizin üzerinde yağ tabakası gibi görünen külün içinde
denize girenler, yaşanan çevre kirliliğine tepki gösterdi. Santralin
yakınındaki Kilimli Beldesi'nin Belediye Başkanı Ali Aslankılıç da
denizin üzerindeki kül tabakasının fotoğraflarını çektirerek İl Çevre
Müdürlüğü'ne şikayette bulundu. Santral yetkilileri, külün denize
boşaltılmaması için yapılan kül barajının inşaatının devam ettiğini,
Çevre Müdürlüğü yetkilileri ise Çevre Kanunu gereği arıtma tesisi
inşaatı devam eden tesislere inşaat bitinceye kadar bir yaptırım
uygulanamadığını söyledi.
Zonguldak'ın Çatalağzı Beldesi'nde
kurulu bulunan ve 1948 yılında yapılan Çatalağzı Termik Santrali'nin
denizde yarattığı çevre kirliliği ürkütücü boyutlara ulaştı. Türkiye
Taşkömürü Kurumu'nun kullanmadığı taşkömürü atığı olan kömürleri yakıt
olarak kullanan santralde elektrik üretimi sırasında açığa çıkan atık
kül, borular aracılığıyla denize boşaltılıyor. Santralden her gün
boşaltılan yaklaşık 2 bin 500 ton külün denizde ortaya çıkardığı
kirlilik çevre halkının tepkisini çekiyor. Poyraz ile birlikte denizde
yayılan kül, sahil ve plajlara kadar ilerledi.
Plaj kül tabakasıyla kaplı
Yaz
sezonuyla birlikte plajlarda denize girenler, denizin üzerinde yağ
tabakası gibi görünen kül nedeniyle santrale ve yetkililere tepki
gösterdi. Zonguldak'ta kentin en gözde plajlarından olan Kapuz Plajı'nda
dün görünen ve denizin üzerini kaplayan kül tabakası tatilcileri isyan
ettirdi. Tatilcilerin bir çoğu yağ tabakası gibi görünen kül nedeniyle
denize girmeyerek güneşlenmeyi tercih etti. Bazı gençler ve çocuklar ise
kül tabakasının içinde yüzdü. Tepeden çekilen fotoğraf ve görüntüler,
plajda yaşanan kirliliği gözler önüne serdi. Tatilcilerin bazıları,
'Deniz kül kaplı. Burada denize girilmez' diyerek tepkilerini dile
getirdi.
Başkan kirliğiği belgeledi
Termik
santralin 7 kilometre uzağında bulunan Kilimli Belde Belediyesi Başkanı
DP'li Ali Aslankılıç da santralden denize boşaltılan ve Kilimli
sahilinde bir futbol sahası büyüklüğünde denizi kaplayan kül tabakasının
fotoğrafını çektirdi. Santralin yarattığı kirliliği bir fotoğrafçıya
çektirdiği fotoğraflarla belgeleyen Başkan Aslankılıç, İl Çevre
Müdürlüğü'ne şikayette bulunduğunu söyledi. Başkan Aslankılıç şöyle
konuştu:
'Geçen gün denizin üzerinde kül tabakaları gördüm. Bunun
fotoğrafını çektirdim. İnsanlar şimdi denize giriyor. Denizde yaşayan
bir sürü canlı var. Enerjiye de ihtiyacımız var. Ama bu külün de denize
atılmaması için gereken tedbirlerin alınması lazım. Birileri para
kazanırken, diğer taraftan insan sağlığı ile kimse oynayamaz. Bu atık
kül, poyraz ile birlikte kıyılara kadar geliyor ve orada kalıyor.
İnsanlar oralarda denize giriyor. Biz denizimizin temiz olmasını
istiyoruz. Kül denizin içinde bizim için büyük bir sorun. Gerekli
kurumlara gereken tepkiyi göstereceğiz.'
Çalışmalar sürüyormuş
Santral
yetkilileri, yılda 1 milyar 850 milyon kilovat saat elektrik üretimi
yapılan santralde TTK'nın taşkömürü atığı olan, ticari değeri olmayan,
kalorisi düşük kömürlerin ana yakıt olarak kullanıldığını söyledi.
Türkiye'nin elektrik enerjisinin yüzde 1,5'ini karşılaşan santralde
elektrik üretimi sırasında kazanda gerçekleşen yanma olayı sonucunda kül
ve atık gaz açığa çıktığını kaydeden yetkililer, 'Atık gaz 'elektro
filtre' adı verilen kül tutucu sistemden geçirilerek çevreye zarar
vermeden atmosfere atılıyor. Açığa çıkan külün ise bir kısmı satılarak
ülke ekonomisine geri kazandırılıyor. Bir kısmı ise denize boşaltılıyor'
dedi. 25 Temmuz 2002'de yapımına başlanan kül barajı inşaatının 2005'te
bitmesi gerektiğini, ancak ödenek yetersizliği nedeniyle bu inşaatın
tamamlanmadığına dikkat çeken yetkililer, 'İnşaat yüzde 90-95
seviyesinde tamamlanmış durumda. Bu yıl sonuna doğru baraj devreye
girecek. Böylece külün de denize boşaltılmasına son verilecek' diye
konuştu.
200 bin YTL ceza uygulanmış
İl Çevre
Müdürlüğü yetkilileri ise geçen yıl aynı santrale çevreye yaptığı diğer
tahribatlar nedeniyle 200 bin YTL ceza uygulandığını, ancak denize
boşaltılan kül için yapılan kül barajı inşaatının devam ettiğini, bu
nedenle de 5491 sayılı kanun ile bazı maddeleri değiştirilen ve 13 Mayıs
2006'da yürürlüğe giren Çevre Kanunu'nun geçici 4'üncü maddesi gereği,
baraj inşaatı bitinceye kadar denize kül boşaltan santral hakkında bir
işlem yapılamayacağını söylediler. Yetkililer, kanun gereği arıtma
tesisi inşaatına başlayan firma ve tesislere, inşaatlarını bitirinceye
kadar süre tanındığının açıkladı. Uzmanlar ise denizin üzerinde oluşan
kül tabakasının insan sağlığı açısından bir tehlike oluşturmadığını,
ancak yarattığı çevre ve görüntü kirliliğinin yanında, güneş ışınlarının
ve oksijenin denizin dibine ulaşmasını engellediğini ve denizin dibinde
balık ve canlı oluşmasının zorlaştığına dikkat çekti.
Kaynak: Radikal / 01.06.2008